Fransız otomobillerine baktığınızda karşınıza sıkça çıkan, sürücüler arasında adeta “seveni tam seven, sevmeyeni ise köşe bucak kaçan” çok farklı, nev-i şahsına münhasır bir şanzıman türü vardır. Gelin, sektörde hakkında en çok “şehir efsanesi” üretilen, kimisinin “çok arıza yapıyor” dediği, kimisinin “yakıtı koklatıyor” diye övdüğü o meşhur mekanizmaya bir göz atalım ve MCP şanzıman nedir, o meşhur “kafa sallatma” hissi neden olur ve bu şanzımanla barışık yaşamanın sırları nelerdir gibi sorulara detaylarıyla yanıt arayalım.
MCP Şanzıman Nedir?
MCP şanzıman nedir sorusuna, açılımı ile başlayalım. Açılımı Mécanique Compacte Pilotée olan MCP, Fransız PSA Grubu tarafından üretilen ve literatürde “Robotize Şanzıman” veya “Tek Kavramalı Yarı Otomatik Şanzıman” olarak bilinen bir güç aktarım organıdır. Birçok sürücü, vites kolu “otomatik” gibi göründüğü için MCP’yi standart bir tam otomatik veya çift kavramalı şanzıman zanneder ve hayal kırıklığına uğrar. Oysa MCP’nin içinde hidrolik bir türbin, gezegen dişliler veya iç içe geçmiş iki ayrı debriyaj yoktur. MCP, özünde bildiğimiz geleneksel, baskı balatası ve dişlileri olan “Manuel” bir şanzımandır. Tek farkı, sizin yerinize debriyaja basan ve vites kolunu iten elektromekanik/hidrolik bir “robot” mekanizmasına sahip olmasıdır.
Sistemin Çalışma Mantığı
MCP şanzıman nedir sorusuna kısaca yanıt bulduk. Peki bu sistem nasıl çalışıyor? Manuel vitesli bir araç kullanırken vites değiştirmek istediğinizde ne yaparsınız?
- Ayağınızı gazdan çekersiniz.
- Debriyaja sonuna kadar basarsınız.
- Vites kolunu bir üst veya alt vitese geçirirsiniz.
- Debriyajı yavaşça bırakırken tekrar gaza basarsınız.
İşte MCP şanzımanlı bir araçta “D” konumunda giderken, motor beyni vites atma zamanının geldiğine karar verdiğinde, yukarıda saydığımız bu 4 adımı kaputun altındaki robot kollar sizin yerinize yapar. Robot debriyajı ayırır, dişliyi değiştirir ve debriyajı tekrar kavrar.
En Büyük Şikayet: Kafa Sallantısı
MCP şanzıman nedir sorusu kadar merak edilen bir diğer soru da bu şanzıman tipinden alınan şikayetlerdir. MCP şanzımanın adının çıktığı ve sürücülerin en çok şikayet ettiği durum “vites geçişlerindeki yığılma” hissidir. Araç tam hızlanırken aniden öne doğru yığılır, siz istemsizce öne doğru eğilir ve sonra araç tekrar hızlanmaya devam eder. Bunun sebebi tamamen fizikseldir ve şanzımanın “manuel” karakterinden kaynaklanır. Çift kavramalı şanzımanlarda bir vites devredeyken diğeri hazırda bekler, güç kesintisi sıfırdır. Ancak MCP tek kavramalıdır. Robot sizin yerinize debriyaja bastığı o yarım saniyelik zaman diliminde motordan tekerleklere giden güç tamamen kesilir. Siz ayağınızı gazda tutmaya devam ettiğiniz için, araç güç kesintisi anında öne yığılır, vites geçip kavrama tekrar sağlandığında aniden atılır.
MCP Şanzımanın Temel Avantajları Nelerdir?
MCP şanzıman nedir, şikayerleri neye dayanır sorularının cevabını artık biliyoruz. Peki, madem bu kadar sarsıntılı, üreticiler bu sistemi neden yaptı?
- Benzersiz Yakıt Ekonomisi: MCP’nin en büyük silahıdır. Gücü dişlilerle doğrudan aktardığı (arada tork konvertörü gibi güç çalan bir sıvı olmadığı) için, manuel vitesli bir araçtan bile daha az veya birebir aynı yakıtı tüketir.
- Hafiflik ve Maliyet: Çift kavramalı bir şanzıman çok ağır ve çok pahalıdır. MCP ise standart bir düz vites boyutlarında ve ağırlığındadır. Üretim maliyeti düşük olduğu için araçların satış fiyatını aşağıya çeker.
- Mekanik Dayanıklılık: İçerisinde karmaşık bir mekatronik labirent yoktur. Temelinde manuel şanzıman olduğu için dişli kırılması gibi dertleri pek olmaz. En büyük masrafı zamanı gelince biten “baskı balata” ve “volant” değişimidir (ki bu manuel araçlarda da rutindir).
MCP Şanzıman Nasıl Kullanılmalı?
MCP şanzıman nedir, ne değildir artık biliyoruz. Peki bu şanzımanın doğru kullanımı nasıl olmalı? Bu şanzımanın bir tam otomatik olmadığını kabullenir ve sürüş tarzınızı ona göre ayarlarsanız, MCP size son derece konforlu ve ucuz bir sürüş sunar. İşte o sihirli kurallar:
- Vites Geçerken Gazdan Ayağınızı Çekin: İşin en büyük sırrı budur. Aracın motor sesinden veya devir saatinden vites atacağını (örneğin 2200 devire geldiğini) hissettiğiniz o an, ayağınızı gaz pedalından çok hafifçe kaldırın. Robot vitesi geçirip debriyajı bıraktığında gaza tekrar basın. Bu ufak ritmi tutturduğunuzda silkeleme veya kafa sallama %90 oranında ortadan kalkacak, geçişler yağ gibi olacaktır.
- Yoğun Trafikte ve Yokuşlarda F1 Kulakçıklarını Kullanın: Direksiyonun arkasındaki o kulakçıklar (+ / -) süs için değildir. Çok dik bir yokuşa geldiğinizde aracı “M” (Manuel) moda alın. Çünkü otomatik modda robot, yokuşun ortasında vites büyütmeye çalışıp aracı bayıltabilir. Aracı manuel moda alıp kendi isteğinize göre kullanmak hem baskı balatanın ömrünü uzatır hem de sürüş keyfini artırır.
- Sürünerek İlerlemeyin: Tam otomatik araçlar gibi freni hafif bırakıp rölantiyle aracı süzdürmek, MCP’nin debriyajını sürekli “yarım debriyaj” konumunda tutmasına ve balatayı aşırı ısıtmasına neden olur. Kalkışlarda net bir şekilde gaza basıp ilerleyin.
Küçük Bir Not: PSA Grubu yıllar içinde yazılım güncellemeleri yaparak MCP’yi geliştirdi. Daha sonra adını Auto6R ve ardından ETG6 (Efficient Tronic Gearbox) olarak değiştirdi. ETG6 versiyonlarında sürünme (creep) fonksiyonu eklendiği için park manevraları ve dur-kalk trafik eskiye nazaran çok daha pürüzsüz hale getirilmiştir.
MCP Şanzıman, Ekonominizi Düşünen ve Fazla Uçup Kaçmayan Bir Mühendislik Ürünüdür
Bugün sizlerle MCP şanzıman nedir sorusuna cevap aradık. Kısaca MCP şanzıman nedir sorusunun cevabı, kırmızı ışıkta yanınızdaki araçla yarışmak veya sıfır sarsıntıyla limuzin konforu yaşamak için tasarlanmış bir teknoloji değildir. O, sol bacağınızı debriyaj yorgunluğundan kurtaran, sizi manuel vitesin hamallığından azat ederken cebinizdeki yakıt parasını da korumaya odaklanmış dürüst ve ekonomik bir sistemdir. Mantığını anlar ve onunla “dans etmeyi” öğrenirseniz, şehir içi kullanımda en iyi yol arkadaşlarınızdan biri olabilir.
MCP şanzıman nedir adlı içeriğimiz hoşunuza gittiyse, buraya tıklayarak Lineartronic Şanzıman nedir başlıklı yazımıza göz atabilirsiniz.
